Een tweetrapsraket voor de cloud

 
11 oktober 2013

INTERVIEW DELA

Migreren naar de cloud? DELA – zowel uitvaartverzekeraar als uitvaartverzorger – deed het met behulp van een tweetrapsraket. Overstappen op cloud computing heeft nogal wat voeten in aarde. Voordat je kunt ‘landen’ moet het hele applicatielandschap door een ‘wasstraat’. Rinze van Oorschot, IT-manager bij DELA, geeft uitleg.

Na een uitgebreide RFP heeft DELA IT-dienstverlener Simac ingeschakeld voor uitbesteding van de infrastructuur. Het contract, dat een looptijd van vier jaar heeft, omvat ook een verhuizing van de IT-omgeving van DELA naar de cloud. DELA neemt rekenkracht af van Simac en daarnaast netwerkdiensten, backup-diensten en security. Rinze van Oorschot: “Om de business van DELA zo goed mogelijk te ondersteunen zijn we georganiseerd naar de belangrijkste business lines en is veel IT geoutsourced. Op het gebied van infrastructuur is vrijwel alles uitbesteed: van datacenter tot werkplekken en van netwerk tot lijnverbindingen. Ook voor het technisch applicatiebeheer wordt samengewerkt met diverse leveranciers; de eigen IT-afdeling van DELA verzorgt zelf nog grotendeels het functioneel applicatiebeheer. DELA kent ongeveer 1.400 IT-eindgebruikers.”

Versnelling van de time-to-market

“DELA heeft met verschillende motieven de stap naar de cloud gemaakt. Infrastructuurdienst verlening is een commodity. We nemen dat graag als dienst af. Het zorgt voor versnelling van de time-to-market en stelt de IT-organisatie beter in staat te focussen op zaken die er echt toe doen. In plaats van na te denken over serverhardware, opslagcapaciteit en bandbreedte zorgen we voor flexibiliteit zodat de business gemakkelijk kan op- en afschalen. Die flexibiliteit is belangrijk, al komt het er in de praktijk op neer dat de behoefte van DELA momenteel vooral groeit. Ook speelden zaken als kosten, consolidatie en standaardisatie een rol, plus de toegang tot kennis: niet om deze zelf in te zetten, maar juist om ontzorgd te worden op specifieke IT-vraagstukken.”

Tweetrapsraket

Rinze van Oorschot

Rinze van Oorschot

“Het migratietraject naar de cloud komt neer op een tweetrapsraket. Allereerst is er de fysieke infrastructuur: de vorige service provider heeft deze verplaatst naar het eigen datacenter en heeft daar het beheer verzorgd. Daarna zijn alle voorzieningen geoptimaliseerd naar de huidige stand van de technologie: virtualiseren wat mogelijk was, overgaan naar de meest courante Windows-versie, alle databases geüpgraded, alle storage opgewaardeerd naar een storage area network, OT AP-omgevingen opgezet. Ook is een scheiding op lagen doorgevoerd: de presentatielaag, applicatielaag en databaselaag zijn nu los van elkaar gezet. Bovendien zijn alle applicaties geschikt gemaakt voor een virtueel platform. Dit proces heeft uiteindelijk anderhalf jaar geduurd; achteraf gezien het grootste IT-project dat DELA ooit heeft uitgevoerd.”

Freeze perioden

“Er moesten veel upgrades worden doorgevoerd en sommige applicaties moesten opnieuw worden opgebouwd om ze geschikt te maken voor de laatste stand van de techniek. Dit verandertraject van applicaties is een flink project met impact op de business. Er zijn verschillende freeze perioden afgekondigd waarin alleen de allerbelangrijkste changes konden worden doorgevoerd. In een dergelijke freeze periode, die twee tot drie maanden kan duren, kan de business dus geen upgrades of nieuwe functionaliteit verwachten. De core applicaties voor uitvaartverzorging en uitvaartverzekering zijn door DELA zelf ontwikkeld. Daar heeft de doorontwikkeling wel een jaar last van gehad. Het kost dus echt de nodige tijd om een applicatie of applicatiecluster van A naar B te verplaatsen. Toch heeft de business zelf niet stil gestaan, ook de buitenwereld heeft er eigenlijk niets van gemerkt.”

Wasstraat

“De tweede trap van het project had betrekking op de transitie naar de cloudomgeving van Simac. Bij de voorgaande leverancier was alles al in verregaande mate gestandaardiseerd. Desondanks zorgde deze tweede stap nog voor de nodige vraagstukken op het vlak van intellectueel eigendom. Er waren leverancier-specifieke settings die we niet zo maar konden vernemen. We hebben uiteindelijk een soort virtuele wasstraat ingericht om alle machines te ontdoen van alle leverancierspecifieke eigenschappen – je houdt dan eenkale Windows-machine over met daarop alleen de eigen applicaties. Vervolgens moesten deze machines voorzien worden van Simac specifieke tooling en instellingen. Alleen op het niveau van applicaties waren weinig aanpassingen nodig, die zijn allemaal zonder noemenswaardige problemen overgegaan.”

‘P maal q’

‘De hele dienstverlening is ‘p maal q’ gemaakt. Als we niets afnemen kost het ook niets’

“In de overgang naar de tweede generatie (cloud)sourcing is uiteraard een nieuw contract opgesteld. Daarbij is geleerd van eerdere contracten met andere partijen: het bevat meer helderheid, betere specificaties en definities van diensten en afspraken over bijvoorbeeld doorlooptijden van changes. Ook is het afrekenmodel aangepast waarbij er minder wordt betaald dan het standaardtarief wanneer die doorlooptijd langer wordt. De hele dienstverlening is ‘p maal q’ gemaakt: als we niets afnemen, kost het ook niets. Het contract is wel iets dikker geworden. In een volgende ronde zou het wel weer wat ingedikt kunnen worden. Aan de andere kant hebben we nu allerlei puntjes op de i gezet. Daarnaast heeft DELA te maken met wet- en regelgeving rondom uitbesteding van IT van De Nederlandsche Bank: in onze SLA’s zijn bijvoorbeeld garanties opgenomen.”

Onderscheid demand/supply

“De IT-behoefte van vandaag is anders dan de IT-behoefte van twee jaar geleden. Het is daardoor lastig in te schatten of de totale IT-kosten zijn afgenomen, maar de kosten per machine zijn bijvoorbeeld wel gedaald. Daarnaast speelt mee dat de IT van DELA in de nieuwe setting volkomen up-to-date is en de IT-organisatie zelf nu beter kan focussen op het ontwikkelen van een echt partnership met de business. Denk aan alignment: het beter inzetten of consolideren van de bestaande applicaties. Binnen de regieorganisatie van DELA is nu een splitsing aangebracht tussen demand en supply. Er zijn medewerkers die zich bekommeren om de behoeften aan de binnenkant, de business; en er zijn medewerkers die zich met de leveranciersrelatie bezighouden. Veel regieactiviteiten zijn procesmatig ingericht: er is zowel intern als extern extra aandacht gegeven aan ITIL. Daardoor zijn we beter in staat om de regie over de gehele keten te voeren. Ook is de servicedesk losgemaakt van alle leveranciers – een specifieke servicedesk dienstverlener voert hierbij een deel van de regietaken uit. De servicedesk heeft wel oplossend vermogen, maar levert bijvoorbeeld geen werkplekken. Ze zorgen er wel voor dat dit ondersteund wordt. We hebben ook onze eigen servicedesk tooling geïmplementeerd, zodat we vanaf nu geen risico meer hebben op vendor lock-in. De proceseigenaren – die verantwoordelijk zijn voor de regieprocessen – zitten aan de ‘goede’ kant: bij DELA. Zij kunnen over de gehele keten integraal managen. Dat is gemakkelijker geworden sinds de overstap naar de cloud: men heeft meer de handen vrij. We willen zo weinig mogelijk met techniek bezig zijn.”